Tormozlar adatça iki görnüşde bolýar: "baraban tormozy" we "disk tormozy". Baraban tormozlaryny ulanýan birnäçe kiçi awtoulaglardan başga (meselem, POLO, Fit-iň yzky tormoz ulgamy), bazardaky modelleriň köpüsi disk tormozlaryny ulanýar. Şonuň üçin disk tormozy diňe şu makalada ulanylýar.
Disk tormozlary (köplenç "disk tormozlary" diýlip atlandyrylýar) tigirlerdäki tormoz disklerine gysylýan iki tormoz kolodkasyny dolandyrmak üçin kaliperleri ulanmak arkaly işleýär. Tormozlary sürtmek arkaly kolodkalar barha inçelýär.
Täze tormoz balatasynyň galyňlygy, adatça, takmynan 1,5 sm bolýar we tormoz balatasynyň iki ujunda hem takmynan 3 mm galdyrylan yz bar. Eger tormoz balatasynyň galyňlygy bu yz bilen tekiz bolsa, ony derhal çalşyrmaly. Wagtynda çalşyrmasa, tormoz diski örän köneler.
Awtomobiliň geçen ýoluna seredip, tormoz balatalaryny çalşyrmak kynçylyk döretmeli däl, adatça tormoz balatalaryny çalşyrmak üçin 60,000-80,000 km ýol geçmek maslahat berilýär. Şeýle-de bolsa, bu ýol mutlak däl we sürüjilik endikleri we daşky gurşaw bilen baglanyşyklydyr. Dostuňyzy ýylyň dowamynda şäherde diýen ýaly galýan zorlukly sürüji hökmünde göz öňüne getiriň, şonuň üçin tormoz balatalarynyň wagtyndan öň könelmegi mümkin. Tormoz balatalarynyň adatdan daşary metal sesinden onuň tormoz balatalarynyň çäk belgisinden aşakda geýilendigini we derhal çalşyrylmalydygyny anyklap bolýar.
Tormoz ulgamy eýesiniň durmuşy bilen gönüden-göni baglanyşyklydyr, şonuň üçin ony kem baha bermeli däldiris. Şonuň üçin tormoz ulgamy adatdan daşary ses çykarandan soň, oňa üns bermelidiris.
Aňsatlyk bilen gözden gaçyrylýan beýleki sebäpler
Adaty aşynma we ýyrtylmadan başga-da, ownuk çäge tormoz balatasynyň adatdan daşary sesiniň sebäpkäri bolup biler. Ulag sürülende, sürtülme adatdan daşary sesi sebäpli plastinkanyň we diskiň ortasynda örän kiçi çäge bolar. Elbetde, bu barada alada etmeň, diňe ylgaň we ownuk dänejikleriň dökülmegine ýol beriň.
Şeýle hem aýratyn bir ýagdaý bar - täze tormoz kolodkasy gowy işlemeýän bolsa, adatdan daşary ses hem çykar. Täze çalşyrylan tormoz kolodkalary gaty bolar we takmynan 200 kilometrden soň has gowy bolar. Käbir eýeler tormoz täsirinde gysga wagtlap işlemek üçin tizligini artdyryp, tormozlara basarlar. Şeýle-de bolsa, bu tormoz kolodkasynyň ömrüni azaldar. Bu ýagdaýy synlamak üçin belli bir wagtlap işlemek maslahat berilýär, tormoz kolodkalaryny emeli usulda mejbury geýmäge gitmäň.
Aslynda, tormoz kolodkalaryndan başga-da, tormoz ulgamynyň adatdan daşary sesiniň köp sebäpleri bar, mysal üçin, gurnama işleýşi, tormoz diski, tormoz kaliperleri we şassi asma enjamlarynyň adatdan daşary sese sebäp bolmagy mümkin, awtoulag esasan tehniki hyzmaty barlamak endigine eýe bolýar we geljekde zyýanyň öňüni alýar.
Tormoz ulgamynyň tehniki hyzmat sikli
1. Tormoz balatasyny çalşyrmak sikli: adatça 6W-8W km ýa-da takmynan 3-4 ýyl.
Tormoz datçigi bilen enjamlaşdyrylan ulagyň signalizasiýa funksiýasy bar, aşynma çägine ýetenden soň, enjam çalşyrylanda signal berer.
2. Tormoz diskiniň ömri 3 ýyldan ýa-da 100 000 kilometrden köp.
Ýadyňyzda saklamaga kömek etjek köne bir mantra: Tormoz kolodkalaryny iki gezek, soňra tormoz disklerini ýene-de çalşyň. Sürüjilik endikleriňize baglylykda, plitalary üç-üç ýa-da bölek-bölek çalşyp bilersiňiz.
3. Tormoz ýagynyň çalşyrylma möhleti tehniki hyzmat gollanmasyna baglydyr.
Adaty ýagdaýlarda 2 ýyl ýa-da 40 müň kilometr ýolda çalşyrmak gerek bolýar. Tormoz ýagyny uzak wagtlap ulananyňyzdan soň, tormoz nasosundaky deri gap we porşen könelip, tormoz ýagy bulanýar, tormozyň işleýşi hem peselýär. Mundan başga-da, tormoz ýagy deňeşdirme boýunça arzan, uly ýitgilere sebäp boljak az mukdarda pul tygşytlamakdan gaça duruň.
4. El tormozyny yzygiderli barlaň.
Mysal üçin, tormoz funksiýasyndan başga-da, el tormozynyň duýgurlygyny hem barlamak gerek bolan umumy çekiji çubugy el tormozyny mysal hökmünde alyp göreliň. Size kiçijik bir ujy öwretmek, tekiz ýolda haýal sürmek, haýal el tormozy, tutawaçyň we birikme nokadynyň duýgurlygyny duýmak. Şeýle-de bolsa, bu hili barlag köp gezek geçirilmeli däl.
Gysgaça aýdylanda, tutuş ulgam ýaşaýyş howpsuzlygy bilen baglanyşyklydyr, 2 ýyl ýa-da 40 müň kilometr ýol geçenden soň tormoz ulgamyny barlamak gerek, esasanam ýokary tizlikde ýa-da uzak aralyga awtoulag sürmek üçin, yzygiderli tehniki gözegçilik gerek. Hünärmen barlagyndan başga-da, awtoulag dostlary üçin käbir öz-özüňi synagdan geçirmek usullary bar.
Seret: disk tormoz kolodkalarynyň köpüsinde, ýalaňaç göz bilen tormoz kolodkasynyň galyňlygyny görüp bolýar. Asyl galyňlygyň üçden bir bölegi tapylanda, galyňlygy yzygiderli gözegçilikde saklanmaly. Logotip bilen parallel bolanda, ony derhal çalşyrmaly.
Iki diňläň: sesi diňläň, şeýle hem tormoz balatasynyň inçe geýilendigini ýa-da geýilmändigini kesgitlemäge mümkinçilik berýär. Eger siz pedala basanyňyzda, ýiti we berk "byi Byi" sesini eşitseňiz, tormoz balatasynyň galyňlygynyň iki tarapdaky logotipden has pes geýilendigini görkezýär we bu bolsa göni sürtülme tormoz diskiniň iki tarapyndaky logotipiň peýda bolmagyna getirýär. Emma eger bu tormoz pedalynyň ikinji ýarymyna çenli adatdan daşary ses bolsa, bu tormoz balatasynyň ýa-da tormoz diskiniň işlemeginiň ýa-da gurnamasynyň sebäbi bolmagy mümkin, dükanda barlamak gerek.
Üç ädim: tormoza basanda kyn bolýar, ýöne tormoz ýassygynyň sürtülmesini ýitirenligi sebäpli, bu gezek çalşyrylmaly, ýogsam jana howp abanar.
Dört synag: elbetde, muny tormozlama mysallary arkaly hem baha berip bolýar. Umuman alanyňda, sagatda 100 km tizlikdäki tormozlama aralygy takmynan 40 metre deňdir. Aralyk näçe köp bolsa, tormozlama täsiri şonça-da erbet bolýar. Tormozlarda bu barada öň hem gürrüň etdik we gaýtalamaryn.
Ýerleşdirilen wagty: 2022-nji ýylyň 23-nji maýy
